آموزش زمین شناسی دوره دبیرستان
ازطریق لینک های زیر میتوانید سوالات را دانلود کنید

http://www.2shared.com/document/IVRzLnkz/5_online.html
http://www.2shared.com/document/2rSZUTqB/6_online.html
http://www.2shared.com/document/jbfE6xB-/7_online.html
http://www.2shared.com/document/cP2tuW4e/8_online.html
http://www.2shared.com/document/4M9QdIUG/9_online.html

+ نوشته شده در  یکشنبه 1391/02/10ساعت 22:15  توسط هوشنگ شعبانی | 
دانلود فصل 5

دانلود فصل 6


+ نوشته شده در  شنبه 1390/03/07ساعت 22:15  توسط هوشنگ شعبانی | 
+ نوشته شده در  یکشنبه 1389/11/17ساعت 14:59  توسط هوشنگ شعبانی | 

زمین شناسی یا ژئولوژی (Geology) از لغت یونانی Geo به معنی "زمین" و Logos به معنی "علم" یا "منطق" گرفته شده است. به عبارت دیگرزمین شناسی علم مطالعه زمین می‌باشد.

دید کلی

زمین شناسی علمی است که درباره پیدایش زمین ، تشکیلات ، ساختمان و مواد تشکیل دهنده زمین ، کوهها ، دشت‌ها و اقیانوس و همچنین تاریخ پیدایش جانداران و تسلسل وقایع فیزیکی در زمین و بالاخره تحولاتی که در زمین صورت گرفته و می‌گیرد بحث می‌نماید. زمین شناسی در نیم قرن اخیر در جهان و در ربع قرن حاضر در ایران گسترش فراوانی یافت. بسیاری از نظریات سابق دگرگون شد و زمین شناس در بررسی سیاره پرارزش خود به آگاهیهای نوین دست یافت که پایه علوم زمین جدید را فراهم ساخت چون مانند همه رشته‌های تجربی کار زمین شناسی بر اساس مشاهده و تغییر است لذا هر قدر امکان مشاهده مستقیم و غیر مستقیم ما ، از راه‌های ژئوفیزیک ، ژئوشیمی ، ماهواره‌ها و الکترونیک افزایش یابد، طبعا آگاهی‌های ما هم از جهان و از گذشته کره زمین عمیق‌تر می‌گردد


تاریخچه

·     مدارک و اسناد حاکی از آن است که حدود 4500 سال قبل از میلاد ، انسان موفق به استخراج مس شد، حدود 2800 سال پیش از میلاد آلیاژ مفرغ بوسیله ایرانیان شناخته شد. در سالهای 1600 تا 1300 پیش از میلاد استفاده از آهن معمول گردید. قدیمی‌ترین نقشه زمین شناسی در 2000 سال قبل از میلاد مربوط به معادن زمرد و طلا در مصر باقی مانده است.

·     اینکه اولین مطالعات علمی زمین شناسی از چه زمانی آغاز شده به درستی مشخص نیست، شاید اولین نوشته در مورد این علم به وسیله ارسطو (332-348) سال قبل از میلاد) در کتاب "السما و العالم" به رشته تحریر در آمده باشد، که در آن از تغییرات وارد بر زمین و آثار جوی ذکر به میان آمده است. بعد از جنگ جهانی دوم (1945-1939) با پیشرفت علوم و تکنولوژی و در نتیجه احتیاج به مواد اولیه اهمیت علم زمین شناسی بیش از پیش آشکار شد. برای جستتجوی معادن فلزی و مخصوصا نفت ، زمین شناسان را بر آن داشت که دست به یک سری مطالعات جدید در زمینه ساختمانهای تحت الارضی زده و مطالب جدید کشف نمایند.

·     در اوایل قرن بیستم با پیشنهادات وگنر ، نظر زمین شناسان به فرضیه اشتقاق قاره ها معطوف شد. در سالهای اخیر با مطالعات و توجهات بیشتر به نظریه‌های گسترش کف اقیانوس و تکتونیک صفحه‌ای توسط دانشمندانی همچون مس و مورگان و با استفاده از پیشرفته‌ایی که در سایر علوم حاصل گردیده زمین شناسی وارد مرحله جدیدی از علوم شده است.

تعریف علم زمین شناسی

·     زمین شناسی دانش سیاره زمین است ودرباره منشا مواد و اشکال موجود بر آن صحبت می‌کند. گذشته این سیاره وفرایندهایی که برروی آن رخ داده یا درحال رخ دادن است و بر اشکال آن تاثیر دارد بررسی شود. برای حصول نتیجه از این مباحث در زمین شناسی باید اثر فشارهای مختلف مورد اثر بر زمین وهمچنین شیمی موادی که این سیاره از آن تشکیل شده واثر موجودات زمین در آن از جنبه‌های مختلف مورد بحث قرار گیرد. اطلاعات اولیه در مورد خود کره زمین نظیر پیدایش زمین عمر آن و وضعیت آن در فضا واز این قبیل ازطریق مطالعه سایر اجرام سماوی بدست می‌آید و گاها از این طریق با مطالعه وضع فعلی سایر اجرام شبیه زمین به طرز پیدایش رخدادها وتغییرات در گذشته زمین پی می‌برند.

·     تمام مطلعاتی که در مسیر شناخت زمین صورت می‌گیرد و علومی که در این مسیر پا گرفته و می‌گیرند در نهایت در خدمت جامعه بشری قرار می‌گیرد‌. در این علوم چگونگی استخراج واستفاده از مواد موجود در زمین و محیطهای زیستی پایدار در زمان پیدایش این مواد مورد بررسی قرار می‌گیرد و در علومی دیگر از خطرات ناشی از نیروهائی در حال حرکت و پویای موجود در زمین که ممکن است رفاه یا هستی انسانها را با خطر نیستی مواجه سازد آگاه می‌سازد. چون مواد موجود در زمین و ساختمانهای طبیعی موجود در آن از ابتدای تاریخ بشریت مورد استفاده انسانها بوده است می‌توان گفت این علم از قدیمیترین علومی است که انسانها نا خودآگاه به آن پرداخته‌اند ودر طی قرون رفته رفته این علم و شاخه‌های متنوع آن مدون و طبقه بندی شدند و رشته‌های فرعی وتخصصی با قوانین تعریف شده را به وجود آورده‌اند که هریک بخشی از دانش زمین شناسی را تشکیل می‌دهند.

·     زمین شناسی علمی است که به طور کلی در باره زمین صحبت می‌کند. این تعریف را باید کامل‌تر کرد. زیرا موضوع علوم دیگری نیز مثل هیات و نجوم و ... درباره زمین صحبت می‌کنند. ولی مقصود از زمین شناسی ، شناسایی و مطالعه تئوری‌های پیدایش زمین و مواد تشکیل دهنده آن ، بررسی عواملی که در وضعیت آن تاثیر دارند. و بالاخره مطالعه و شناسائی مواد ارزشمند زمین و نحوه استفاده از آنهاست. زمین شناسی علم قدیمی و دارای سابقه طولانی است. و بشر همواره در مورد زمین کنجکاو بوده است. حوادثی مانند زلزله ، طوفان ، سیل ، گردباد و ... انسان را همواره در مورد زمین نگران می کرده. علم زمین شناسی ، یعنی آنچه که امروزه به علم جداگانه دارای رشته‌های متنوعی است که بیش از دو سه قرن سابقه ندارد. و مانند سایر رشته‌های علوم تحقیقات مداوم دانشمندان متعددی این علم را به پایه امروزی رسانده است.

نقش زمین شناسی در زندگی

زمین شناسی علم قدیمی و سابقه‌داری است. اصولا بشر اولیه ، همیشه در مورد زمین کنجکاو بوده است. این کنجکاوی را می‌توان معلول دو علت اساسی دانست. اول اینکه بشر و سایر موجودات زنده ، هستی خود را مرهون زمین بوده و همیشه غذای خود را از آن بدست می‌آورده‌اند و بدین ترتیب مجبور بوده‌اند که دائما در مورد آن مطالعه کنند تا بتوانند غذای مناسب و حدالامکان متنوعی برای خود به دست آورند. نکته دومی که بشر را در مورد زمین نگران می‌کرده است، وقوع حوادث ناگواری مانند زلزله ، آتشفشان ، طوفان ، سیل و نظایر آن بوده که همیشه خسارات مالی و جانی زیادی را سبب می‌شده است و بشر به ناچار همواره در صدد بوده است که علل این حوادث را دریابد تا بتواند حتی المقدور از وقوع آن جلوگیری و یا حداقل آن را پیش بینی کند

+ نوشته شده در  دوشنبه 1389/06/08ساعت 12:27  توسط هوشنگ شعبانی | 
سوالات تستی فصل 2

1.  کدام یک بیشترین اطلاعات را در مورد خصوصیات فیزیکی و ترکیب احتمالی گوشته زمین به ما می دهد؟

    الف) امواج زلزله       ب)اندازه گیری گرانی      ج)حفاری عمیق          د)مغناطیس سنگها

2.  ترکیب شیمیایی افیولیت شبیه کدام سنگ است؟

    الف) ابسیدین       ب)بازالت           ج)پریر وتیت          د) گرانیت

3. با اندازه ای کدام می توان یک توده سولفید سرب که در زمین قرار دارد را به آسانی شناسایی کرد؟

الف)شدت میدان گرانشی زمین              ب)مقدار سرب هوای بالای زمین          

ج)مقاومت الکتریکی سنگ ها                                  د)میزان رادیو اکتیو سنگها

4.    نا پيوستگي موهو در زير  چه محلي آسانتر قابل شناسايي است؟

الف) قارها        ب) گودال هاي عميق       ج)پشته هاي اقيانوسي           د) جزاير قوسي

5.  كداميك با افزايش عمق زمين كاهش  پيدا ميكند؟                                                   

الف) چگالي        ب)دما        ج) شدت گرانش            د)  فشار

6. كداميك در ميزا ن ناهنجاري گرانشي بي تاثير است ؟ 

الف) طول جغرافيايي       ب) شكل زمين        ج)  چگالي سنگ هاي پوسته       د)ارتفاع

7.    اطلا عات حاصل از مطا لعه ......... در شناسايي تركيب كلي زمين به زمين شناسان كمك بيشتري مي كند؟

الف) حفاري هاي عميق      ب) شهاب سنگ ها     ج)ميانبار ها         د) اشفشان ها

8.وسعت قسمت خا رجي هسته­ي زمين با اندازگيري كدا ميك ممكن گرديده است؟

  الف) سرعت امواج P   ب)توقف امواج S‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌   ج)محل كانون هاي زلز له    د)منطقه ي سايه ي امواج

9.كداميك از ويژ گي هاي فیزيكي سنگ هاي سازنده ي پوسته ي اقيانوس ها در همه ي نقاط تقريباً يكسان است؟

الف) سن        ب) چگالي      ج) ضخامت     د) جهت ميدان مغناطيسي

10.مطالعه درباره ساختمان دروني زمين بيشتر به كمك كدام گزينه ميسر مي­شود؟

الف) تجزيه طيف نور ستاره­ها    ب) مطالعه امواج حاصل اززلزله      

ج) اطلاعات حاصل از مطالعه شهاب سنگها     د) مطالعه ميدان مغناطيسي زمي


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه 1388/09/03ساعت 12:12  توسط هوشنگ شعبانی | 

سوالهای تستی فصل 1 علوم زمین 1:

*       میانگین فاصله ی خورشید از زمین چند کیلومتر است؟

‌أ)         150میلیون کیلومتر  

‌ب)      1500میلیون کیلومتر  

‌ج)       1050میلیون کیلومتر

‌د)        1150.4میلیون کیلومتر

*       با کدامیک از اجسام زیر می توان حرکت وضعی را مشاهده نمود؟

‌أ)         دستگاه طیف نگار

‌ب)      قطب نما

‌ج)       باد نما

‌د)        دوربین عکاسی

*       در شکل زیر کدام ستاره به رنگ آبی و کدام یک به رنگ قرمز دیده می شود و این شکل بیانگر چه قانونی است و کدام حرکت زمین را اثبات می کند؟

‌أ)         آبی 1وقرمز2-قانون دوپلو-حرکت انتقالی

‌ب)      آبی1وقرمز2-قانون فوکو-حرکت انتقالی

‌ج)       قرمز1وآبی2-قانون فوکو-حرکت وضعی

د)قرمز1وآبی2-قانون دوپلر-حرکت انتقالی

*       دو نقطه ی a bبر روی زمین معادل 4واحد زمانی  با هم اختلاف دارند و نقطه ی bدر غرب نقطه ی aواقع است چنان چه در نقطه ی aبا مختصات 45درجه ی طول شرقی ساعت 15:30باشد نقطه یbدارای چه ساعت و طول جغرافیایی است؟

‌أ)         ساعت 11:30-25درجه شرقی

‌ب)      ساعت 19:30-15درجه غربی

‌ج)       ساعت 19:30-25درجه شرقی

‌د)        ساعت 11:30-15درجه غربی

*       طبق  محاسبات  اراتوستن مقدارمحیط  زمین چند کیلومتر محاسبه شد؟

‌أ)         39270

‌ب)      39255

‌ج)       39275

‌د)        39250

*       شهر سین روی چه مداری واقع شده؟

‌أ)         23درجه و30دقیقه جنوبی

‌ب)      24درجه

‌ج)       23درجه

‌د)        23 درجه 30دقیقه شمالی 

*       شعاع وچگالی نسبی زمین چقدر است؟

‌أ)         5-6469

‌ب)      405-3686

‌ج)       4-8636

‌د)        5.5-6368

  *       کدامیک از دانشمندان محاسبه ای شگفت آور و دقیق درباره ی اندازه گیری زمین انجام داد؟

‌أ)         افلاطون

‌ب)      ارسطو

‌ج)       کریسف کلمب

‌د)         اراتوستن

*       بسیاری از تمدنهای ابتدایی در کدام نواحی به وجود امدند؟

‌أ)         شمال مدیترانه

‌ب)      اسیایی

‌ج)       غرب مدیترانه

‌د)        شرق مدیترانه 

*       حرکت انتقالی به چه حرکتی مشهور است؟

‌أ)         ژان بر ناردفوکو

‌ب)      افلاطون

‌ج)       ارسطو

‌د)        اثر دوپلر 

+ نوشته شده در  سه شنبه 1388/09/03ساعت 12:10  توسط هوشنگ شعبانی | 

جهت یابی بدون کمک قطب نما

ممکن است در یک سفر قطب نما نداشته باشیم و یا قطب نمای ما از کار افتاده باشد. در این حالت نیاز داریم تا راه خود را بدون استفاده از قطب نما و به کمک خورشید، ماه و ستارگان و طبیعت اطرافمان بیابیم.
   برای یافتن موقعیتمان در یک سفر صحرایی ممکن است بالا رفتن از یک تپه و مشاهده اطراف ایده خوبی به نظر برسد. در بالای تپه خوب به اطرافمان نگاه می کنیم و آثار فعالیت انسان ها را می یابیم و می توانیم تصمیم بگیریم که به کدام سمت حرکت کنیم. اما اگر نقشه و قطب نما به همراه نداشته باشیم نمی توانیم مشخص کنیم که کدام جهت شمال است. پس برای تعیین جهات جغرافیایی می توانیم از یکی از روش های زیر استفاده کنیم.
  
   ١. روش خورشید و سایه:
   یکی از دقیق ترین روش ها استفاده از سایه و خورشید است. در این روش به یک آسمان صاف و مقداری زمان نیاز داریم. در این روش به وسیله ای برای اندازه گیری جهات نیاز نیست. تنها به یک چوب صاف به طول یک متر و دو قطعه چوب یا سنگ کوچک نوک تیز و یک تکه نخ یا طناب نیاز داریم. در صبح و کمی قبل از ظهر، درجه بندی را شروع می کنیم. چوب بلند را به صورت قائم در زمین فرو می کنیم. زمین اطراف چوب باید افقی و هموار باشد. حال یکی از چوب های کوچک را در زمین و درست در جایی که سایه چوب بلند تمام می شود، فرو می کنیم. طناب را به پایه چوب بلند بسته و سر دیگر آن را به چوب بلند نوک تیز می بندیم به صورتیکه وقتی طناب را کاملا می کشیم چوب نوک تیز به قطعه دیگری که در خاک فرو کرده ایم برسد. حال به کمک چوب نوک تیز یک نیم دایره بر روی زمین می کشیم و تا بعدازظهر صبر می کنیم. در طول روز سایه کوتاه و کوتاهتر شده و از ظهر به بعد دوباره بر طول آن افزوده می گردد. در ظهر و هنگامی که سایه در کوتاه ترین حالت خود قرار دارد بر روی نیم دایره راستای سایه را علامت می زنیم. در این حالت سایه راستای شمال را نشان می دهد. سرانجام سایه بلند شده و دوباره به نیم دایره رسم شده می رسد. این نقطه را باچوب نوک تیز علامت می زنیم. اگر طناب یا ریسمانی برای رسم دایره نداشتیم می توانید از یک چوب صاف بلند یا هر وسیله دیگری که بتوان با آن یک نیم دایره رسم کرد استفاده می کنیم.

سایه اجسام در صبح به سمت غرب است

سایه اجسام در عصر به سمت شرق است

 

حال خطی که دو چوب کوچک را به هم وصل می کند راستای شرقی – غربی را نشان می دهد. در حقیقت باید نقاط را به صورت دقیق مشخص نمائیم، زیرا هر دو نقطه که فاصله های مشابهی از قاعده چوب بلند داشته باشند برای ما خط شرقی – غربی را مشخص می کنند.
   یک راه سریع تر و البته تقریبی برای این روش وجود دارد که البته در پایین خط استوا نادرست خواهد بود. در اینحال نیاز به چوب تیز و طناب نداریم. نشانه اول را مشخص می کنیم و تنها 20 دقیقه صبر کرده و نشانه دوم را در زمین در انتهای سایه می کاریم و خط مابین این دو سایه تقریبا خط شرقی – غربی خواهد بود.

 

٢. استفاده از ستارگان و ماه:
   در شب می توانیم به کمک ستاره ها مسیر خود را مشخص نمائیم. در نیمکره شمالی ستاره ای که در هر لحظه و در تمامی اوقات در شمال قرار دارد ستاره قطبی (Polaris) نامیده می شود. حال چگونه این ستاره را در آسمان شب بیابیم؟ به راحتی این کار امکان پذیر است. چنانچه دب اکبر (Big Dipper) را که شبیه به یک ملاقه دسته دار است در آسمان بیابیم و فاصله دو ستاره انتهایی نوک کاسه ملاقه را به میزان 5 برابر امتداد دهیم به ستاره پر نوری که همان ستاره قطبی است می رسیم. این ستاره جزئی از دب اصغر بوده و همیشه جهت شمال را نشان می دهد.

در نیمکره شمالی ستاره قطبی جهت شمال را نشان می دهد.

در نیمکره جنوبی چلیپا جهت جنوب را نشان می دهد.

در نیمکره جنوبی باید چلیپا یا صلیب جنوبی (Southern Cross) را در آسمان بیابیم. تا راستای جنوب را به ما نشان دهد.

  به کمک ماه می توان ستاره قطبی را در آسمان مشخص نمود. اگر بتوانیم ماه را در آسمان ببینیم می توانیم جهت شمال را مشخص نمائیم. دو راه برای این کار وجود دارد.
   الف: هنگامی که ماه کامل است اگر به سمت ماه بایستیم رو به شمال ایستاده ایم.

ماه کامل جهت شمال را نشان می دهد.

با کمک هلال ماه می توان ستاره قطبی و جهت شمال را یافت

 

 ب: زمانی که ماه به صورت هلال است اگر دو نوک هلال را بوسیله خطی به هم وصل کرده و ادامه دهیم به ستاره قطبی می رسیم که جهت شمال را نشان می دهد. اگر فاصله ماه را تا ستاره قطبی در شب اندازه گیری کنیم می توانیم از این فاصله در روز که ماه مشخص است و ستاره قطبی ناپیداست برای یافتن شمال استفاده نمائیم.

٣. استفاده از ساعت:
   با کمک یک ساعت عقربه دار نیز می توان راستای شمال و جنوب را مشخص کرد. ساعت خود را جلوی چشمان خود گرفته و ساعت را به صورتی می گیریم تا عقربه کوچک که ساعت را مشخص می کند به سمت خورشید قرار گیرد. خط نیمساز زاویه بین عقربه کوچک و ساعت 12 راستای جنوب را نشان می دهد و جهت مخالف آن جهت شمال را مشخص می کند.
   در هنگام شب نیز ( از 6 عصر تا 6 صبح) چون خورشید در آسمان نیست. محل آن را معادل ساعتی که در آسمان هست در نظر می گیریم. دلیل تقسیم کردن ساعت به دو بخش این است که ساعت در شبانه روز 2 دور می زند ولی خورشید یک دور که البته این حالت مشکلی در تعیین جهت ایجاد نمی کند.

 

موقعیت یابی به کمک ساعت

بسیاری از مردم امروزه دارای ساعت دیجیتالی هستند. برای تعیین جهت کافی است ساعت را خوانده و روی یک کاغذ ساعتی عقربه دار که همان زمان را نشان دهد بکشیم و آن را روی صفحه ساعت خود قرار داده و به روشی که در بالا گفته شد جهت شمال و جنوب را مشخص نمائیم.
   این روش در هوای مه آلود و هنگامی که تنها هاله ای از خورشید مشخص است و جایگاه آن به خوبی قابل تشخیص نیست نیز کاربرد دارد. در این حالت کافی است یک تکه چوب نازک داشته باشیم و آن را به صورت قائم در زمین فرو کنیم و سایه آن در روی زمین هم راستا با جهت تابش خورشید بر روی زمین می افتد که نوک سایه دقیقا در جهت مخالف خورشید قرار می گیرد. حال که جایگاه خورشید مشخص شده است می توان از روش شرح داده شده راستای شمال و جنوب را مشخص کرد.

۴.سنجاق مغناطیسی:
   روش دیگری که می توان برای مشخص کردن راستای شمال و جنوب استفاده کرد، ساختن یک قطب نمای ساده است. برای این کار نیاز به یک سنجاق آهنی و یک لیوان آب است. سنجاق باید سبک باشد تا روی آب شناور بماند و یا می توانی از یک کاغذ یا برگ درخت در زیر آن استفاده نمود تا سنجاق به زیر آب فرو نرود. البته با چرب کردن سنجاق به کمک روغن نیز می توان از فرو رفتن آن جلوگیری نمود.
   چنانچه سنجاقی که به کار می بریم مغناطیسی باشد در این حالت آن را روی آب قرار می دهیم و سنجاق می چرخد وبرای ما راستای شمال – جنوب را نشان می دهد. اما اگر سنجاق مغناطیسی نباشد باید به کمک یک پارچه پشمی آن را مغناطیسی کنیم. و سپس این روش را به کار بگیریم. این روش دارای اشکالی می باشد، تنها راستای شمال-جنوب را مشخص می کند و برای ما محل شمال یا جنوب را مشخص نمی کند و ما باید به کمک روش های دیگر محل قطب ها را مشخص کنیم یا آنها را حدث بزنیم.

سوزن مغناطیس شده راستای شمال - جنوب را نشان می دهد.

 ۵. آثار طبیعی:
   روش دیگر استفاده از آثار طبیعی موجود است. هنگامی که قطب نمایی در اختیار نبود و خورشید و سایه ای وجود نداشت و ستاره ها در آسمان دیده نمی شدند می توان از این آثار در جهت یافتن قطب ها استفاده کرد.
  
   • در جنگل ها و در کنار درخت ها می توان آثاری را یافت که در یافتن جهت قطبین به ما کمک نمایند. یکی اینکه بیشتر شاخه های درختان به جهت جنوب رشد می کند و شاخه های کمتری در جهت شمال می رویند. این را می توان با ایستادن در راستای تنه درخت به خوبی مشاهده کرد.
   • بخش شمالی تنه درخت مرطوب تر از بخش رو به جنوب آن است و این به دلیل تابش کمتر خورشید به بخش شمالی می باشد. این را می توان از گلسنگ های روییده در بخش شمالی تنه درختان متوجه شد.
   • همچنین برخی جانوران مانند مورچه ها و موریانه ها لانه خود را در سمت روبه جنوب درختان که آفتابگیر است حفر می کنند.

جهت یابی با عوامل طبیعی

   • در بهار برف های روی دامنه های رو به جنوب زود تر از دامنه های شمالی ذوب می شوند.
   • همچنین گیاهان و بوته ها در دامنه هایی که رو به جنوب شیب دارند دارای ضخامت بیشتری می باشند.
   • میوه های درختانی که در دامنه های جنوبی قرار دارند سریعتر می رسد.
  
   این روش های طبیعی به صورت کامل قابل اطمینان نیستند و شرایط محیطی و می تواند توسط عوامل مختلف مانند باد تغییر کند. قبل از استفاده از این علائم بهتر است از روش های مطمئن تری که ذکر شد استفاده نمائیم.

   +

+ نوشته شده در  سه شنبه 1388/08/26ساعت 6:42  توسط هوشنگ شعبانی | 
+ نوشته شده در  یکشنبه 1388/06/22ساعت 6:40  توسط هوشنگ شعبانی | 

فصل اول                                                                                  

     1) در علوم زمین  کدام مطالب مورد بررسی قرار می گيرد؟ 5/0                                                                   

2) هر یک از موارد زیر مربوط به کدام مرحله ی اصلی حل مسائل علمی  است.  5/1                   

الف) تعیین جرم کانی کوارتز به وسیله ی ترازو      

   ب)  جا به جایی تپه های ماسه ای به مرور زمان                  

ج) با داشتن اطلاعات پایه انقراض نسل دایناسورها را شرح دهید                                                                     

1-2-  در تعیین مقیاس یک مدل چه نکته ای باید مورد توجه قرار گیرد؟                                                         

3) کاربرد علم زمین شنا سی را در بخش صنعت بنویسید؟  5/0                                                             

4-  هر یک از موارد زیر در کدام یک از مراحل حل مسائل  علمی انجام میگیرد؟    5/0                              

      الف) ارائه ی دلایل بروز پدیده ها                                                              ب) دنبال کردن حرکت ماه و خورشید و ستارگان در رصد خانه                 

5-  یکی از مراحل اساسی که برای علم آ موزی باید طی شود مطالعه کردن است در این مورد توضیح دهید؟5/0            

6-  به نظر شما چرا باید به مطالعه ی زمین پرداخت؟  1                                                                 

7-  علم زمین شنا سی در زمینه های ساختمان سازی و صنعت از چه راههایی در خدمت انسان قرار می گیرد؟ ( دو مورد برای هر بخش)  1

8- چرا بیشتر دانشمندان برای نشان دادن فرضیه های خود استفاده از مدل را مفید می دانند و معمولا  مدل های مورداستفاده کدامند؟1                                                                                                                                                                                                                                                                        9-  دو کاربرد علم زمین شنا سی را در بخش  کشاورزی بنویسید؟  5/0                         

10-  علم زمین شنا سی برای تا مین چه مورد های مهمی در خدمت انسان قرار دارد ؟ ( 4 مورد) 1                           

                                                                                                                                                                                                                                  11-  اندازه گیری یکی از مراحل اصلی حل مسائل علمی است . آنچه در این فرایند اهمیت دارد را نام ببرید ؟( با ذکر مثال) 1                                                                                                                     

12-  تفسیر کردن یکی از مراحل اصلی حل مسائل علمی است . هدف از این امر چیست؟   5/0                                      

13-  علم زمین شنا سی در چه موارد ی به انسان کمک می کند؟ در چه موارد ی هشدار می دهد؟ ( برای هر کدام ذکر دومورد کافی است) 1                                                                                                                                                                                                                                         14-در هریک از موارد زیر ارتباط علم زمین شناسی با کدام یک از شاخه های مختلف علوم تجربی بیان شده است؟5/0

      الف)مطالعه و بررسی تاریخچه حیات و تحولات آن                                                              ب)مطالعه حرکت سیاره مریخ

15-تغییر در مدلها نشانه چیست؟5/0

16-در هر یک از موارد زیر کدام مرحله اصلی حل مسائل علمی انجام گرفته است؟5/0

     الف)با ترازو جرم کانی کوارتز را تعیین کرده ایم.                                                 ب)با داشتن اطلاعات پایه دلیل انقراض دایناسورها شرح می دهیم.

17-در هریک از موارد زیر ارتباط علم زمین شناسی باکدامیک از شاخه های مختلف علوم تجربی بیان شده است؟5/0

      الف)بررسی تاریخچه حیات و تحولات موجودات زنده

        ب)بررسی خواص و ترکیب کانیهای موجود در سنگ گرانیت

18-در هریک از موارد زیر علم زمین شناسی در چه زمینه ای به انسان خدمت می کند؟5/0

     الف)اکتشاف ذخائر مس                                                                       ب)حفاظت از خاک

19-الف)فرضیه سازی چیست؟5/0

          ب)دو مرحله اساس برای علم آموزی رانام ببرید.5/0

20-الف) منظور از فرضیه سازی چیست؟و برای اثبات آن چه اقدامی باید کرد؟5/0

          ب) شکل یک کانی چه تاثیری بر چگالی آن دارد؟5/0

21-الف) دو ویژگی یک فرضیه منطقی و علمی را بنویسید.5/0

        ب)دانشمندان برای نشان دادن فرضیه های خود از دونوع مدل استفاده می کنند؟(آنها را نام ببرید)5/

22-تفسير كردن دردانش زمين شناسي اهميت وارزش زيادي دارد.علت اين امر چيست؟

        

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

فصل دوم                                                                                         

1) لایه های هوا بر اساس تغییرات دما تقسیم بندی شده آ ن ها را نام ببرید؟   1                                                 

2) پدیده ی وارونگی  دما یی  هوا را به طور مختصر توضیح دهید؟1                                                               

3) تروپوپوز و مزوپوز کدام لایه ها ی هوا را از یکدیگر جدا میکند؟1                                                            

4) کدام عوامل  سبب میشود  دمای هوا در ترو پو سفر پایین بیاید ؟  75/0                                                        

5) جبهه ی  گرم چگونه به وجود میا ید؟   5/0                                                                                          

6) در مکانی در دمای 16 درجه رطوبت مطلق هوا 16گرم در مترمكعب است.اگر رطوبت مطلق لازم برای اشباع هوا در همان دما 32گرم بر مترمكعب باشد . رطوبت نسبی هوا را تعیین کنید؟    75/.                                                                       

7) با توجه به شکل مقابل به سوالات  زیر پاسخ دهید :  75/.                                                                            

     الف) زمان وزش باد روز است یا شب؟ چرا؟                                                                                        

       ب) اسم باد را بنویسید؟                                                                                                                   

8) مهمترین گاز موجود در هوا از نظر انسان کدام است؟ اهمیت آن را از نظر فرایند های زمین شنا سی بنویسید؟  5/0      

9) گرمای هوا در عرض 60 درجه ی جغرافیا یی بیشتر است یا در عرض 20 درجه ؟ علت این امر چیست؟      75/0       

10) پستی و بلندی های محل چه تاثیری در اب و هوای یک منطقه دارد؟5/0                                                       

 11) کدام گاز بیشترین درصد حجم هوا را تشکیل می دهد؟    25/0                                                                  

 12) تفاوت جبهه ی  هوا و توده ی هوا را بنویسید؟1                                                                               

 13)دمای هوای کشور سوئد که در عرض جغرافیا یی بالا قرار دارد همیشه سرد تر از هوای عربستان که در  عرض جغرافیایی کم واقع شده است. علت تفاوت دما را در این منطقه توضیح دهید؟1                                        

 14)پدیده ی مه دود فتوشیمیا یی در چه شرایط اب وهوایی تشکیل می شود؟1                                                 

  15) بین مدارهای 5/23 درجه ی شمالی و جنوبی کدام منطقه اب وهوایی وجود دارد؟ ویژگی های این منطقه را بنویسید.75/0                                                                                                                                       16 ) اگر در دمای 20 درجه رطوبت نسبی هوا 60 درصد و رطوبت مطلق هوا در همین دما 15 گرم باشد رطوبت لازم برای اشباع هوا در این دما چقدر خواهد بود؟واین هوا به چند گرم بخار اب دیگر نیاز دارد تا به حالت اشباع برسد؟ 1                                                                                                                                

 17) مه دود فتوشیمیایی چیست و در چه مواقعی به وجود می اید؟ 1                                                             

18)الف) به چه علت هوای گرم استوا پس از صعود به ارتفاعات قادر نیست در امتداد یک خط مستقیم به سوی قطب حرکت کند؟ 5/0                                                                                                                                         

        ب)علت اینکه بادهای آلیزه را بادهای تجاری نیز می خوانند چیست؟ 5/0                                                                   

19) برای ایجاد بارشهای قابل توجه چه کارهایی باید انجام شود؟ 1                                                                     

20) دستگاه های بادسنج و باد نما به ترتیب ...........  و  ..........  حرکت باد را مشخص می کنند. 5/0                          

21) هر متر مکعب هوا در دمای 19 درجه حد اکثر 16 گرم بخار آب را در خود نگه می دارد . اگر رطوبت نسبی درهمین دما 75% باشد رطوبت مطلق هوا چقدر است؟ 75/0                                                                                    

22) الف) اهمیت لایه ی ماگنتوسفر برای کره ی زمین چیست؟ 5/0

          ب)باران اسیدی چه صدماتی به محیط زسیت وارد می کند؟5/0        

                                                                                                                                

23) تغییرات دمای دو لایه ی مزوسفر و تروموسفر را با افزایش ارتفاع با یکدیگر مقایسه کرده و دلیل آن را ذکرکنید؟ 1                                                                                                                                               

24) برای اینکه یک توده ی هوا به وجود آید چه کار هایی باید صورت بگیرد؟ 1                                                 

25) ارتفاع محل چه تا ثیری بر آب و هوا یی یک منطقه دارد؟ فشار هوا را تعریف کنید؟1                                       

26) از عوامل موثر بر آب و هوا عرض جغرافیایی محل و فاصله از دریاست . تاثیر هر یک از این دو را بر وضع آب وهوا ی مناطق مختلف بنویسید. 1                                                                                                              

27) بخار آب و دی اکسید کربن هوا مانند شیشه ی سقف گلخانه هاست و سبب ایجاد اثر گلخانه ای میشود.علت چیست؟5/0

  28) به سوالات زیر پاسخ دهید:  1                                                                                                           

        الف) سطح محدود کننده ی فوقانی لایه ی مزوسفر چه نام دارد؟                                                                     

          ب)چرا در بعضی روزها در هنگام صبح بر روی برگ گیاهان قطرات ریز آب تشکیل می شود؟                             

ج) وجود گاز ازون در کدام لایه ی اتمسفر محافظت کننده ی سلامت است و در کدام برای سلامتی ما مضر است؟ 

  

29) الف) چه رابطه ای بین دمای هوا و قابلیت جذب بخار آب وجود دارد؟5/0                                                       

         ب) تاثیر ارتفاع محل را بر دمای میانگین هوا بنویسید؟5/0                                                                                      

30) باران اسیدی چه اثری برخاک یک منطقه می گذارد؟  مقدارPH این نوع باران ها در چه حدودی است؟ 1

             

31) در ارتباط با اتمسفر به پرسش های زیر پاسخ دهید: 1                                                                              

     الف) گاز غیر فعال هوا چه نام دارد؟                

      ب) یونسفر و ماگنتوسفر را بر اساس کدام ویژگی ها تقسیم بندی می کنند؟ 

      ج) ابرها معمولا در کدام لایه های هوا که بر اساس متغییرات دما تقسیم شده اند متمرکز هستند؟

       د) بخار آب در هوا چه نقشی دارد؟                                                                                                             

32) هر یک از ویژگی های زیر مربوط به کدام لایه های هواست؟  1                                                                  

      الف) در ارتفاع 80 تا 400 کیلومتری قرار دارد و حاوی ذرات با بار الکتریکی  است؟                                          

       ب) از ارتفاع 52 تا 80 کیلومتری گسترش دارد و با افزایش ارتفاع دمای آن کاهش می یابد؟                                 

       ج) زمین را در برابر ذرات باردار خطرناکی که از فضا به طرف زمین می آید محافظت می کند.                               

       د) سنگین ترین قشر هوا است و ابر ها معمولا در این ناحیه هستند؟                                                                

33) چرا وجود لایه های ازون برای ما اهمیت دارد؟ 5/0                                                                                   

34) اثر لایه ی ماگنتوسفر هوا را بر کره ی زمین بنویسید؟5/0                                                                            

35) وزش نسیم را از دریا به خشکی توضیح دهید؟ 5/0                                                                                     

36) وزش نسیم را از خشکی به دریا توضیح دهید؟ 5/0                                                                                     

37) به وسیله ی شکلی ساده جهت وزش باد های آلیزه ی شمالی و جنوبی را نشان دهید؟5/0                                    

 38) آب باران در حالت معمولی و     PH  باران اسیدی را با هم مقایسه کنید؟ 5/0                                                  

39-الف )چرا در شب امواج رادیویی راه بیشتری را در فضا طی می کنند؟5/0

           ب)حداکثر وحداقل دمای هوا در چه زمانهایی از شبانه روز می باشد؟5/0

40-اگر رطوبت مطلق هوایی در دمای 40 درجه سانتی گراد30گرم درمترمکعب و مقداررطوبت مطلق لازم برای اشباع هوا در آن ما 60 گرم در متر   مکعب باشد رطوبت نسبی هوارا محاسبه کنید75/0

41-الف)چه رابطه ای بین دمای هوا و عرض جغرافیایی وجود دارد؟25/0

         ب)دو علت گرم شدن دمای هوای کره ی زمین را در طول قرن اخیر بنویسیدوابرها معمولادر کدام لایه ی هوا متمرکزند؟75/0

42- دو ویژگی ابر آلتو استراتوس را بنویسید.5/0

43- دمای هوا در هریک از لایه های ازونسفرومزوسفر با افزایش ارتفاع چه تغییری می کند؟1

44-الف)در لایه مزونسفردمای هواباافزایش ارتفاع چه تغییری می کند؟چرا؟5/0

           ب)اهمیت ماگنتوسفر را بنویسید.5/0

45-الف) سرعت وزش باد رابه کمک کدام دستگاه مشخص می کنند؟25/0

        ب) درمکانی در دمای 16 درجه سانتی گراد رطوبت مطلق هوا16گرم درمتر مکعب و رطوبت مطلق لازم برای اشباع هوا درهمان دما 32گرم در                                              مترمکعب است.رطوبت نسبی را محاسبه کنید5/0

      ج) چه شرایطی لازم است تا در این منطقه شبنم تشکیل شود؟5/0

46- الف) در روزهای ابری هواحالت شرجی و دم کرده دارد علت این امر را توضیح دهید.1

           ب) مفهوم ابر((سیرواستراتوس))چیست؟

47- ضمن تعریف نقطه شبنم دو ویژگی اصلی یک توده هوارا نام ببرید.1

48- الف)چرا دومین لایه هواازنظر دمایی استراتوسفر نامگذاری شده است؟1

          ب)در تابستان جهت وزش بادها از اقیانوس به سمت قاره است علت چیست؟

49- الف)معمولادماسنج تردمای کمتری رانسبت به دماسنج خشک نشان می دهدعلت این امرچیست؟1

          ب)چه رابطه ای بین دمای هوا و ارتفاع محل وجود دارد؟

50-جملات زير را كامل كنيد.1

     الف)درمحيط باز با افزايش دما فشار هوا .................... مي شود.

       ب)به كمك دستگاه بادسنج مي توان ..................باد را مشخص كرد.

        ج)بادهاي موسمي درفصل .................از اقيانوس به سمت قاره ها مي وزند .

         د)اگر ابر قدرت بارندگي داشته باشد  در جلوي نام آن كلمه ....................... را به كار مي برند.

51-الف) ازشرايط تشكيل ابر دو مورد را بنويسيد.1

         ب)در هريك از موارد زير دماي هوا را در  دوشهر فرضي  با هم مقايسه كنيد (ساير عوامل ثابت فرض شود)

       1- شهرA با ارتفاع 2000 متروشهرB با ارتفاع 200 متر

       2-شهرM با عرض جفرافيايي 10 درجه شمالي وشهرN  با عرض جقرافيايي 70 درجه شمالي

52- علت را درهرموارد زير بنويسيد؟1

    الف)آبي كه در اتمسفر وجود دارد درمقايسه با بقيه اجزاي آبكره  بسيار اندك است .

     ب)قشر هاي هوا درلايه استرا توسفر از پايداري وطبقه بندي خوبي برخوردارند.

53-  الف )دو ويژگي ابر سيرو كومولوس رابنويسيد.1

         ب) جرم بخار آب موجود در هوا را  .............................. مي گويند.

          ج)در يك شبانه روز  حد اكثر دماي هوا در ساعت ...................... مي باشد.

 

 

 

 

 

 فصل سوم   

1) کدام عوامل سبب افزایش یا کاهش چگالی آب دریا ها می شود؟  75/0                                                                  

 2) عواملی که در ایجاد جریان های سطحی آب اقیانوس ها موثر هستند بنویسید؟  1                                               

3) جریان های تنگه ی جبل الطارق بهترین نمونه ی جریان های دریایی حاصل از اختلاف چگالی است. در این مورد توضیح دهید؟1                                                                                                                                    

4) عمق آب اقیانوس ها را در گذشته چگونه اندازه گیری می کردند؟ در حال حاضر به چه صورت عمل می کنند؟   1    

5) وجود جریان های دریایی عمیق چه تاثیری در زندگی موجودات دریا زی دارد؟ 1                                              

6) با افزایش عمق چه تغییری در فشار و دمای آب دریا ایجاد می شود؟1                                                            

7) اگر در منطقه ای دریایی با شوری 35 گرم بر کیلوگرم  وجود داشته باشد و میزان بارندگی در یکسال بیشتر از میزان تبخیر باشد شوری و چگالی آب دریا چه تغییری می کند؟  1                                                                            

8)مهمترین گازهای محلول در آب کدامند؟  5/0                                                                                                 

9) به کدام بخش از بستر اقیانوس ها ( حاشیه ی قاره) می گویند؟5/0                                                                     

10) حساب کنید مقدار فشار آب در عمق 1200 متری اقیانوس ها چند اتمسفر افزایش می یابد؟ 5/0                            

11) پشته های میان اقیانوس محل وقوع فعالیت های ................ و .............. می باشد؟    5/0                                

12) با توجه به شکل مقابل دما و چگالی آب دریا را در مناطق    B   و     A  مقایسه کنید.  1 

  نقطه  A  عرض جغرافيايي25درجه شمالي اقيانوس اطلس               

  نقطه  B  عرض جغرافيايي5درجه شمالي اقيانوس اطلس

13) بخش از بستر اقیانوس که از خط ساحلی تا سراشیب قاره ادامه دارد را .................... می نامند؟    25/0                

14) صحیح یا غلط بودن جمله های زیر را مشخص کنید: 75/0                                                                             

الف) حد زمین شنا سی حوضه های اقیانوسی خط ساحلی است.                                                                       

ب) فلات قاره از نظر زمین شنا سی جزء حوضه ی اقیانوسی محسوب می شود.                                                  

ج) سراشیب قاره حد زمین شناسی حوضه ی اقیانوسی می باشد. 

                                                                  

15) وجود جریان های دریایی عمیق چه تاثیری در زندگی مو جو دات دریا زی دارد؟  1                                          

 16) لابرادور یک جریان دریایی سطحی است نقش آن را در آبهای اقیانوسی بنویسید؟   5/0                                       

17) آب اقیانوس ها     co2 را بیشتر به چه صورتی در خود نگه می دارند؟5/0     

18) از جریان های سطحی گرم وسرد که در اقیانوسهای جهان وجود دارند دو نمونه نام ببرید؟5/0                             

19) اصطلاحات درجه ی شوری و ترمو کلاین را شرح دهید؟1                                                                                                              

 20) چنانچه به طور فرضی از فلات قاره به سمت پشته اقیانوسی حرکت کنیم بستر اقیانوس به ترتیب شامل چه      

قسمت هایی است؟ آنها را در جدول زیر بنویسید؟ 1

21-الف)هریک از موارد زیر چه نوع جریان اقیانوسی می باشند؟ 1-جریان لابرادور  2-جریان تنگه جبل الطارق1

         ب)منظور از قاره ها  چیست؟

22- اهمیت جریانهای عمیق اقیانوسی را برای جانداران دریازی بنویسید.1

23-الف)چه رابطه ای بین عمق آب و فشار آن وجود دارد؟1

         ب)فلات قاره وسراشیب قاره را ازنظرشیب باهم مقایسه کنید.

24-اهمیت جریانهای عمیق اقیانوسی را برای جانداران دریا زی بنویسید

25-الف)اقیانوس ها نسبت به اتمسفر مقدار بیشتری دی اکسید کربن دارند علت این امرچیست؟1

         ب)کوههای دریایی چگونه تشکیل شده اند؟

26-الف)چگالی آبهای سطح اقیانوس های در مناطق استوایی و قطبی چگونه است؟1

   ب)اگر دریای مدیترانه از راه تنگه جبل الطارق با اقیانوس اطلس در ارتباط نبود چه پدیده ای رخ می داد؟

27-الف)چه رابطه ای بین فشار آب با عمق آب وجود دارد؟1

ب)امروزه عمق آب اقیانوسها را چگونه اندازه گیری می کنند؟

28-الف)در پشته های میان اقیانوسی چه نوع فعالیتی مشاهده می شود؟

          ب)هرگاه به عمق آب دريا 800متر افزوده شود  مقدار فشار آب چند اتمسفر اضافه مي گردد؟

29-الف) آب هاي مناطق قطبي مقدار گاز بيشتري نسبت به آب هاي نواحي استوايي دارند علت اين امر چيست؟ 1    

         ب)در بخش هاي عميق ترحاشيه قاره ها دره هاي زيردريايي چگونه بوجود آمده اند؟

30- دومنحني زير  چگالي و دما را در آب هاي اقيانوس اصلس وعرض هاي جغرافيايي مختلف نشان مي دهد. چه رابطه اي بين منحني ها وجود دارد؟1

 

 

 

 

 

 

فصل چهارم

1) چرا در یک لایه ی آبدار هرچه از محل تغذیه به طرف محل تخلیه ی آن نزدیک می شویم شوری آب زیر زمینی     

بیشتر می شود؟ 5/0                                                                                                                                   

2) الف) رسها با وجود داشتن بیش از 50 در صد تخلل نفوذ ناپذیرند. علت این امر را توضیح دهید؟1                      

      ب) نفوذپذیری به چه عواملی بستگی دارد؟                                                                                                  

3) در مقطع یک رودخانه مستقیم  بیشترین و کمترین سرعت جریان آب در کدام قسمت ها ی آن می باشد؟  1             

4) وقتی چاهی در یک لایه ی آبدار آزاد حفر شود تراز آب در چاهی که حفر شد نمایانگر چه چیزی است؟ فشار       

در سطح فوقانی لایه ی آبدار آزاد برابر چیست؟ 5/0                                                                                  

5) چهار راه تشکیل دریاچه را بنویسید؟ 1                                                                                                    

6) اگر خاک یک منطقه متراکم نباشد یا گیاخاک فراوانی داشته باشد چه اثری بر میزان رواناب خواهد داشت؟ 5/0         

 7) شكل مقابل مقطع یک رودخانه غیر مستقیم داده شده است. منطقه ای که آب بیشترین سرعت را دارد بر روی شکل نشان دهید؟5/0

 8) اگر حجم فضای خالی موجود در یک سنگ 5/0 متر مکعب باشد و حجم کل سنگ 2 متر مکعب باشد میزان تخلخل

سنگ چند درصد است؟75/0                                                                                                                       

9) اگر حجم فضاهای خالی موجود در یک سنگ 2/0 متر مکعب باشد و حجم کل سنگ 4 متر مکعب باشد میزان تخلخل

سنگ چند درصد است؟   75/0                                                                                                                    

10) با توجه به شکل مقابل که انحنای رودی را نشان می دهد به سوالات زیر در خصوص مناطق B    و     A پاسخ دهید1:

    الف) منطقه ای که بیشترین سرعت را دارد.                                           ب) منطقه ای که کمترین سرعت را دارد.                       

      ج) قسمتی که  فرسایش رود  زیاد است .                                              د) قسمتی که رسوبگذاری زیاد است      

                                                    

11) آیا در یک لایه ی رسی امکان تشکیل سفره ی آب زیرزمینی وجود دارد؟ در این مورد توضیح دهید. 5/0                

12) مقطع یک رودخانه  غیر مستقیم را رسم کنید و منطقه ای که آب بیشترین سرعت را دارد نشان دهید؟ 5/0              

 13) غلظت نمک های محلول در آب زیر زمینی به کدام عوامل بستگی دارد؟ 1                                                     

14) دریاچه ها از راه های گوناگون تشکیل می شوند 4 نمونه از این راه ها را بنویسد؟  1                                     

15) رواناب را تعریف کنید دو عامل که سبب افزایش رواناب می شود نام ببرید؟ 1                                               

16) آبخوان ( لایه های آبدار ) آزاد و آبخوان تحت فشار را با هم مقایسه کنید؟ 1                                                 

17) چرا متخلخل بودن یک رسوب یا سنگ لزوما به معنای نفوذ پذیر بودن آن نیست؟با ذکر دلیل توضیح دهید.1         

18) چرا آب از دهانه ی چاه آرتزین خود به خود بیرون می ریزد؟   5/0                                                                  

 19) آب سخت در کدام سنگها تشکیل می شود؟ حاوی چه یونهایی است؟ دو ویژگی این نوع آبها را بنویسید؟  1  

      

20)منطقه ی تهویه و منطقه ی اشباعی خاک را با هم مقایسه کنید و موقعیت سطح ایستایی را نسبت به این دو منطقه مشخص نمایید؟1                                                                                                                                

 21)چرا در یک لایه ی آبدار هرچه از محل تغذیه به طرف تخلیه می رویم شوری آب زیرزمینی بیشتر می شود؟ 5/0       

22) رس با وجود داشتن بیش از 50% تخلخل نفوذ ناپذیرند . علت این امر را توضیح دهید. 5/0                               

23) در چه صورتی چشمه تشکیل می شود؟5/0                                                                                              

24) دریاچه را تعریف کنید؟  5/0                                                                                                               

25) حوضه ی آبریز چیست؟ بیشترین سرعت جریان آب در یک رودخانه مستقیم در کدام قسمت آن است؟  1            

26) الف) در کدامیک از دو استان گیلان و کرمان برای رسیدن به آب باید چاه عمیق تری حفر کنیم؟ علت چیست؟   1

          ب)چرا رس با وجود تخلخل زیاد قادر به تشکیل آبخوان نیست؟                                                                     

27) چگونه در جریان تشکیل یخچال یخ حبابدارتبدیل به یخ بلوری می شود؟ 1                                                  

28) اولین و آخرین مرحله ی تشکیل یخچال را نام ببرید؟ 5/0                                                                          

29) علت هريك ازموارد زير را بنويسيد.1

       الف)وجود گیاهان مقدار رواناب را کاهش می دهد

         ب)میزان نمکهای محلول در آبهای زیر زمینی بیشتر از آب رود ها است

         ج)در شکلهای زیر کدام یک از رسوبات نفوذ پذیری بیشتری دارد؟چرا؟

30)میزان نمکهای محلول درآب های زیر زمینی بیشتر است یا رودها؟چرا؟1

31)الف)اگر میزان تخلخل یک سنگ 23درصدو حجم فضای خالی 6/4مترمکعب باشد حجم کل سنگ را حساب کنید1

         ب)دریاچه سبلان چگونه به وجود آمده است؟

32)الف)سطح ایستابی در استان گیلان در عمق کمتری است یا در استان کرمان؟1

        ب)به منظوربهره برداری ازآبهای زیرزمینی حفرچاه درزمینهای آبرفتی مناسبتراست یارسی؟چرا؟

33)علت هریک از موارد زیر چیست؟1

     الف)خروج خود به خود آب از دهانه ی چاه آرتزین

       ب)تشکیل دریاچه ی لاسم و ولشت

34- الف)دو عامل موثر در بالا رفتن سطح ایستابی را بنویسید.1

          ب)هر گاه مقدارگیاخاک و شیب بستررود افزایش یابد هر کدام از این عوامل چه تاثیری در سرعت آب رودخانه دارد؟

35- در منطقه ای یک لایه از سنگهای کربناتی در بین دو لایه ی رسی قرار دارد.در صورت ایجاد آبخوان : 1

     الف)آبخوان ایجاد شده چه نام دارد؟

       ب)ویژگیهای آب های موجود دراین آبخوان رابنویسید

36- الف)اگر سطح زمین دارای خاک متراکم باشد چه تاثیری بر میزان رواناب دارد؟1

          ب)مسیر حرکت بیشتر آبهای زیر زمینی به چه شکل است؟

        ج)از تراکم یخ حبابدارکدام یخ حاصل می شود؟

         د)دریاچه ی سبلان چگونه تشکیل می شود؟

37-حفر چاه آب در کدامیک از زمین های زیر مناسب است؟علت رابنویسید:1

      الف)رسی                                                                                                 ب)آبرفتی

38-الف)درمنطقه ((تهویه))آب به صورت معلق در فضاهای خالی خاک وسنگ دیده می شود علت این امر چیست؟1

         ب)در یاچه ها از راههای گوناگون تشکیل می شوند دونمونه از این راهها را بنویسید

 

 

39- كدام جمله درست و كدام يك نادرست است.1

        الف)با افزايش شدت بارندگي آبدهي رود افزايش مي يابد؟

          ب)سطح ايستابي درنقاط مرتفع درعمق بيشتري نسبت به نقاط پست قرار دارد.

          ج)با افزايش سيمان شدگي يك سنگ يا رسوب تخلخل نيز افزايش مي يابد.

         د)فشار درسطح فوقاني لايه آبدار آزاد (سطح ايستابي )بيش از فشار اتمسفر است.

40-الف) يخ حبابدار چگونه به يخ بلوري تبديل ميشود؟1

          ب)درياچه تار چگونه تشكيل شده است؟

41- كدام جمله درست و كدام يك نادرست است.1

     الف)هرچه شيب رودخانه بيشتر شود ميزان آبدهي افزايش مي يابد.

      ب) نوع تخلخل درغار هاي آهكي اوليه مي باشد.

      ج)لزوم" هر سنگ متخلخلي قادر به عبور آب از خود مي باشد.

      د)هرگاه لايه آبرفتي بين دو لايه رسي محصور شده باشد  امكان ايجاد آبخوان تحت فشار وجود دارد.

 

+ نوشته شده در  دوشنبه 1388/02/14ساعت 9:2  توسط هوشنگ شعبانی | 
تعديل آب و هوا به عنوان شاخه جديدي در علوم جو براي كنترل محدود و مقطعي بارش ، مه زدايي و كاهش خسارات تگرگ براي محققان و دانشمندان مطرح است.
دانشمندان علوم جو براساس كشفيات اوليه ، آزمايش هاي علمي گسترده اي را براي فناوري بارورسازي ابرها به عنوان روشي موثر در جهت تعديل آب و هوا به اجرا درآوردند به طوري كه اگر اين فناوري بدرستي مورد استفاده قرار گيرد، به نتايج شگفت آوري مي توان دست يافت. تاكنون هدف از بارورسازي ابرها و اقداماتي كه در اين زمينه صورت گرفته تعديل مه ، تگرگ ، باد و رعدوبرق بوده ؛ اما هدف عمده از اجراي طرح ها در اين خصوص افزايش بارش باران و برف است.
طبق اطلاعات به دست آمده از كشورهاي عضو سازمان هواشناسي جهاني ، هم اكنون طرح هاي بارورسازي ابرها در بيش از 40 كشور جهان انجام مي شود.

سال 1946 در آزمايشگاه هاي تحقيقاتي جنرال الكتريك نيويورك تحقيقاتي انجام شد كه به تعديل حجم عظيمي از ابرها با هزينه مناسب منجر شد. از افرادي كه در اين زمينه نقش بسزايي ايفا كرده اند، مي توان به برنارد ونگوت و وينست شيفر اشاره كرد.
دانشمندان علوم جو براساس كشفيات اوليه ، آزمايش هاي علمي گسترده اي را براي كاربرد فناوري بارورسازي ابرها به عنوان روشي موثر در جهت تعديل آب و هوا به اجرا درآورده اند.

فرآيندهاي طبيعي ابر و بارش
جو علاوه بر اكسيژن ، نيتروژن و گازها حاوي مقادير متغيري از بخار آب است.
مقدار بخار آب موجود در جو، در يك حجم مشخص با بالا رفتن دما افزايش مي يابد. رطوبت نسبي يكي از معيارهاي اندازه گيري بخار آب است. مي توان گفت رطوبت نسبي درصدي از بخار آب موجود در هوا در مقايسه با بيشترين مقدار بخار آبي است كه هوا مي تواند در خود نگاه دارد. به عنوان مثال ، اگر دماي مجاور سطح زمين 25 درجه سانتي گراد و تراكم بخار آب نصف بيشترين مقدار موجود در آن درجه حرارت باشد، رطوبت نسبي 50 درصد خواهد بود. وقتي حجم هوايي با مشخصات فوق سرد مي شود، با صعود به ناحيه فشار هواي كمتر رطوبت نسبي افزايش مي يابد. ضمن اين كه تراكم نسبي بخار آب و هواي خشك ثابت مي ماند. در اين حالت ، اگر دما به 12 درجه سانتي گراد برسد، رطوبت نسبي به صددرصد خواهد رسيد كه در اين حالت مي گوييم هوا اشباع شده است.
اگر سرد شدن ادامه يابد، ميزان بخار اضافه به ميزان مورد نياز براي حفظ حالت اشباع به قطرات ابر تبديل مي شوند. قطرات ابر در اطراف هسته هاي ميعان ابر به وجود مي آيد. ذرات هوا و نيز ميكروسكوپي معلق در جو هميشه وجود دارند، آنهايي كه نسبتا بزرگ و جاذبه الرطوبه هستند، به عنوان هسته هاي ميعان ابر، مناسب تر هستند. از آنجايي كه جو حاوي هسته هاي ميعان زيادي است ، بنابراين بيشتر ابرها از قطرك هاي كوچك با تراكم زياد تشكيل شده اند.

بارورسازي ابرها در ايران
حدود 10 سال از راه اندازي مركز ملي بارورسازي ابرها مي گذرد كه مسوولان اين مركز معتقدند، تاكنون اقدامات فراواني در زمينه كسب دانش فني باروري ابرها، ايجاد مركزي با عنوان مركز ملي تحقيقات و مطالعات باروري ابرها، خريد هواپيما و تجهيزات مخصوص بارور كردن ابرها و تهيه رادارهاي هواشناسي انجام شده است.
مسوولان اين امر معتقدند، در اين سالها موضوع باروري ابرها از جايگاهي ويژه در كشور و منطقه برخوردار است. به طوري كه از سوي مركز ملي تحقيقات و مطالعات باروري ابرها در سال آبي 85 - 86 در مساحتي حدود يك سوم كشور اين فعاليت انجام شد. وزارت نيرو براساس ماده 19 قانون ملي شدن آب ها و ماده 29 قانون توزيع عادلانه آب وظيفه استحصال آب از طريق باروري ابرها را به عهده دارد. جز اين ماده قانوني ، صورتجلسه اي نيز با سازمان هواشناسي مبادله شده كه براساس آن وظيفه تحقيقات درخصوص باروري ابرها به عهده سازمان هواشناسي است و وظيفه انجام مطالعات و اجراي طرح هاي باروري ابرها را وزارت نيرو عهده دار شده است.
براساس گزارش هاي منتشر شده ، طرح باروري ابرها در سال آبي 85 - 86 با استفاده از 2 فروند هواپيماي مجهز به تجهيزات مخصوص باروري ابرها از ابتداي آذر 1385 در محدوده اي به شعاع 400 كيلومتر از مركز يزد كه شامل استان هاي يزد،كرمان ، فارس ، اصفهان ، چهارمحال و بختياري و كهگيلويه و بويراحمد و بخش هايي از استان هاي خراسان رضوي و جنوبي ، قم و سمنان مي شود، به اجرا درآمده است كه اين فعاليت ها تداوم خواهد يافت. همچنين بر اساس گزارش مركز ملي تحقيقات و مطالعات باروري ابرها، در طول دوره عمليات به راه اندازي مجدد رادارهاي هواشناسي مستقر در استان هاي يزد و كرمان اقدام شد و سايت راداري كوهپايه اصفهان نيز به بهره برداري رسيد.

اين رادارها مي توانند تمام سيستم هاي ورودي از غرب و جنوب غرب كشور به منطقه عملياتي را رصد كنند و مشخصات دقيق آن را شامل ارتفاع ابر، ضخامت و تراكم آن ، برش هاي افقي و عمودي از ابرها، ميزان بارش لحظه اي و تجمعي و نقاط حادثه زا در ابر را بررسي كرده و براي تصميم گيري درخصوص عمليات باروري ابرها در اختيار بگذارند.
يكي از نكات مهم در طراحي و اجراي طرح هاي باروري ابرها، نياز آبي منطقه و تاثير اقتصادي اجراي طرح باروري ابرهاست كه اين نكات در طراحي منطقه اجراي عمليات باروري ابرها در نواحي مركزي كشور نقش ويژه اي داشته است.
هم اكنون طرح باروري ابرها در قالب يك طرح مطالعاتي و اجرايي و در طول دوره اجراي عمليات ، ظرفيت بارورسازي ابرها در منطقه را بررسي مي كند و سپس به نتايج به دست آمده به همراه تامين امكانات سخت افزاري و نرم افزاري ، بستري براي اجراي عمليات باروري ابرها در ديگر نقاط كشور فراهم مي كند.

بارورسازي ابرها
گاهي اوقات با بارورسازي ابرها با استفاده از انواع و تعداد مناسب هسته ها در زمان و مكان مناسب ، مي توان طبيعت را در كنترل فرآيند بارش ياري كرد. بارورسازي با استفاده از هسته هاي ميعاني بزرگ مانند ذرات جاذبه الرطوبه ، مواد نمكي متداول و كپسول هاي اوره ، فرآيند بارش ابر گرم را تسريع مي كند. بارورسازي با استفاده از هسته يخ مانند ذرات يديدنقره ، يا با استفاده از ذرات يخ ابرها يا مواد بسيار خنك كننده مانند قرص هاي يخ خشك يا پروپان مايع مي تواتند كارايي فرآيند بارش «ابرسرد» در برخي از ابرها را افزايش دهد. يديد نقره معمولا از دستگاه هايي كه ژنراتورهاي سوخت مايع ، يا فلزهاي پيروتكنيك ناميده مي شوند، آزاد مي شوند. آنها مي توانند تعداد 10 به توان 14 ذره از يك گرم يديدنقره آزاد كنند.
توانايي هسته سازي يديدنقره با كاهش دما افزايش يافته و با نوع دستگاه تغيير مي كند. در بيشتر دستگاه هاي دماي آستانه اي كه در دماي پايين تر از آن ، يديدنقره هسته يخ موثر است 5 (منفي پنج) درجه سانتي گراد است.

بارورسازي ابرهاي كوهساري و همرفتي
وقتي هواي مرطوب ضمن صعود از كوه ها سرد مي شود، ابرها تشكيل مي شوند. ابرهايي كه از اين طريق شكل مي گيرند، ابرهاي كوهساري ناميده مي شود. بيشتر اين ابرها در زمستان از انبوهي از قطرات ابر سرد به وجود مي آيند؛ البته بسياري از اين ابرها در بارش بي تاثيرند. بيش از 90 درصد رطوبت مايع آنها آزاد هستند تا زماني كه با نزول هوا و گرم شدن در باد پناه كوه قطرك ها تبخير مي شوند. بعضي از اين ابرها حاوي ذرات يخ كافي براي تبديل قطرات ابر سرد به بارندگي نيستند. بارورسازي اين نوع ابرها با استفاده از مواد مصنوعي هسته هاي يخ ، باعث افزايش كارايي بارندگي مي شود. ابرهاي كوهساري ديگري كه حاوي مقادير فراوان يخ و هسته هاي يخ مصنوعي افزوده شده هستند، سبب افزايش كارايي بارش نمي شوند.
بارورسازي چنين ابرهايي در واقع مقدار بارندگي را به كمتر از آنچه ممكن است توليد كنند، كاهش مي دهد. هر چند شواهد كمي براي حمايت از اين نظريه وجود دارد، متصديان تعديل آب و هوا بايد درباره انواع مختلف ابرهايي كه در زمستان از روي رشته كوه ها عبور مي كنند، شناخت كافي داشته باشند.در بارورسازي اين ابرها از مواد مختلفي استفاده شده است ، يديدنقره كه با ژنراتورهاي زميني يا از هواپيما بالاي قله ابر آزاد مي شود، بيشترين كاربرد را داشته است.
مطالعات آماري بارندگي و اطلاعات جريان رودخانه اي نشان مي دهد كه در برخي طرح هاي بارورسازي ابرهاي زمستاني كوهساري 5 تا 15 درصد بارندگي فصلي در منطقه هدف افزايش يافته است.
ابرهاي همرفتي در بارندگي تابستاني در سراسر جهان نقش مهمي ايفا مي كنند و منبع عمده بارش در فصول مناطق حاره اي هستند. تعديل ابرهاي همرفتي بسيار پيچيده تر از ابرهاي زمستاني كوهساري است. بارورسازي ابرهاي همرفتي با هسته هاي ميعان بزرگ امكان پذير است ؛ اما از آنجايي كه ميزان مواد مورد نياز زياد است ، اين روش به ندرت عملي است.
اگر شرايط مناسب باشند، ابرهاي همرفتي مي توانند تحريك شوند تا اين كه بيشتر رشد كرده و دوام طولاني تري داشته باشند. تحقيقات نشان مي دهد وارد كردن يديدنقره يا يخ خشك به قسمت هاي ابر سرد يك ابر سبب انجماد قطرات مي شود در اثر انجماد گرماي نهان انجماد به مقدار زيادي آزاد شده ، گرماي آزاد شده شناوري ابر را بيشتر كرده و سبب مي شود ابر بيشتر رشد كند.
هم اكنون انجمن تعديل آب و هوا به نام weather modification Association در كشور امريكا با عنوان انجمن تحقيقات كنترل آب و هوا تاسيس شده است كه 200 عضو را در 5قاره جهان مستقر كرده است كه مي تواند در ارائه دستاوردها و تجارب جهان به ديگر كشورها بسيار فعال و موثر عمل كند.
+ نوشته شده در  چهارشنبه 1388/01/26ساعت 14:13  توسط هوشنگ شعبانی | 
+ نوشته شده در  پنجشنبه 1387/10/19ساعت 0:52  توسط هوشنگ شعبانی | 
 
صفحه نخست
پست الکترونیک
آرشیو
عناوین مطالب وبلاگ
درباره وبلاگ

پیوندهای روزانه
انجمن علمی زمین شناسی دانشگاه تهران
گوهر شناسی
زمین شناسی به زبان ساده
علوم زمين فارس
نجوم آسمان و زندگی
اختر شناسی
زمین شناسی سال سوم
ویکی پدیا
سرگذشت زمین
دوران های زمین
آرشیو پیوندهای روزانه
نوشته های پیشین
91/02/01 - 91/02/31
90/03/01 - 90/03/31
89/11/01 - 89/11/30
89/06/01 - 89/06/31
88/09/01 - 88/09/30
88/08/01 - 88/08/30
88/06/01 - 88/06/31
88/02/01 - 88/02/31
88/01/01 - 88/01/31
87/10/01 - 87/10/30
آرشیو موضوعی
سنگها
کانی ها
زمین شناسی سوم تجربی
علوم زمین پیش دانشگاهی
دیرین شناسی
زمین ساخت ورقه ای
آب شناسی
زلزله
آتشفشان
عکس
پیوندها
انیمشن های زمین شناسی
دبیرخانه راهبری درس زمین شناسی كشور
پایگاه دادهای علوم زمین
دانشکده علوم زمین
سازمان زمین شناسی
آتشفشان
سوالات درس زمین شناسی
جزیره دانش
محیط زیست وعلوم زمین
زمین شناسی ساختمانی
آموزش وپرورش اصفهان
یاران زمین
قران وزمین شناسی
گروه های آموزشی متوسطه
هیدرولوژی (آب شناسی)
geosience
wikipedia.
.geology.ir
کانی شناسی
عکس کانیها
کانی های گوهری
انیمیشن1
منظومه شمسی
زمین شناسی ابهر
زمین شناسی
راهنمای عکاسی ازکسوف
صورت های فلکی
ژئو آریا
علوم زمین
زمين شناسي نوين
مقالات زمين شناسي
ژئوگفتمان
بزرك ترين وبلاگ زمين شناسي
زمين شناسي
وبلاگ بزرگ مقالات زمين شناسي
 

 RSS

POWERED BY
BLOGFA.COM